Wat ik geleerd heb als UX designer

Vandaag zaten we samen met Sebastiaan Schillebeeckx. UX designer, oprichter van PandaPanda en host van de PandaPanda Academy. In zijn 10 jaar ervaring in UX design heeft Sebastiaan veel geleerd, maar hij beweert dat je nooit genoeg kunt leren in een industrie die constant in ontwikkeling is. Het gaat erom jezelf elke dag te verbeteren.


Sebastiaan, hoe lang werk je al in UX?

Ik geloof dat dat nu zo'n 10 jaar moet zijn. 3 daarvan heb ik doorgebracht op de universiteit, waar ik de principes van design en ontwikkeling heb geleerd. En de laatste 7 jaar werk ik bijna uitsluitend als UX designer.

Wat zijn de belangrijkste dingen die je tot nu toe in je carrière hebt geleerd?

Wel, ik hoop dat je een paar uur hebt gespaard voor deze vraag <lacht>.

Ik denk dat het belangrijkste is om te weten dat UX de hele tijd evolueert. Toen ik op de universiteit zat, bijvoorbeeld, was mobiel ontwerp in opkomst, maar nog lang niet zo belangrijk als het nu is.

Ik herinner me dat de meeste smartphones een fysieke homeknop hadden en een relatief klein scherm. Tegenwoordig lijken smartphones in niets meer op de relikwieën uit het verleden. Alles evolueert dus voortdurend, zelfs de platformen waarvoor je ontwerpt.

Het is zeer belangrijk om consequent te zijn. Als je een oplossing kiest, blijf dan bij die oplossing.


Een van de belangrijkste dingen die ik heb geleerd, is dat het heel belangrijk is om consistent te zijn. Als je een app ontwerpt en je kiest voor een specifieke oplossing, blijf dan bij die oplossing.

Blijf niet steeds dingen veranderen, dat zal iedereen die je product gebruikt in verwarring brengen. Je moet alleen veranderingen aanbrengen als je publiek je product helemaal niet begrijpt.

Je moet je ook realiseren dat er niet zoiets bestaat als een perfecte oplossing voor elk probleem. Een opdracht kan op een paar verschillende manieren worden aangepakt.

Net zoals autofabrikanten auto's bouwen op hun manier, volgens wat zij denken dat de beste oplossing is, bouwen UX ontwerpers producten in lijn met wat zij geloven.

Houd in gedachten voor wie je dingen ontwerpt. Technisch onderlegde jongeren willen of hebben natuurlijk niet dezelfde dingen nodig die je grootmoeder zou willen.

Hoe ga je om met feedback?

Ik zit vaak in vergaderingen waar iemand zegt: "Ik vind dit ontwerp persoonlijk niet mooi". En 9 van de 10 keer reageer ik dan door te zeggen dat een persoonlijke smaak er niet echt toe doet.

En dat bedoel ik niet onbeleefd. Integendeel, ik zal altijd luisteren naar iedereen aan tafel. Echter, met de leeftijd komt de ervaring en er kwam een punt in mijn carrière waarin ik me realiseerde: "Wacht eens even... Ik ben de UX expert. Ik hoef niet steeds mijn plannen te veranderen voor iemands persoonlijke smaak".

Ik leg ze uit dat we het doelpubliek en al het onderzoek dat we hebben gedaan in gedachten moeten houden. Want alles wat we doen wordt gevalideerd door gebruikerstesten. We hebben rechtstreeks gesproken met de mensen die ons product gaan gebruiken. Hun mening is het belangrijkst.


9 van de 10 keer zal ik antwoorden door te zeggen dat een persoonlijke smaak er niet toe doet. De mening van wie ons product gaat gebruiken is het belangrijkst.


Heb je altijd zo gereageerd? Het is moeilijk voor te stellen dat een beginner dat zou zeggen.

Ja, als jonge ontwerper zou ik natuurlijk gewoon luisteren en mijn mond houden, net als de meeste jonge mensen die net aan hun carrière beginnen <lacht>.

Maar zoals ik al zei, met de leeftijd komt de ervaring. En je moet op jezelf vertrouwen en op al het werk en onderzoek dat je hebt gedaan. Je bent misschien bang om iets te zeggen aan het begin van je carrière, maar met de tijd komt het vanzelf.

Wat zijn enkele fouten waar je van geleerd hebt?

We maken allemaal fouten, en in het begin maak je er een heleboel. Maar de fouten die ik heb gemaakt, gaan niet per se over het ontwerpen van slechte producten. Het gaat er meer om hoe ik een project heb aangepakt.

In het begin van mijn carrière maakte ik de fout door niet met genoeg mensen over het project te praten. Ik wilde mijn eigen ding doen. Maar je leert snel dat het zo belangrijk is om met de juiste stakeholders te praten en de juiste mensen aan boord te krijgen.

Je moet er ook op voorbereid zijn dat andere mensen fouten maken. Maar dat heb je eigenlijk niet in de hand. Maar je moet je kunnen aanpassen. Improvise, adapt, overcome, zoals ene Bear Grylls zou zeggen.

Zijn er typische valkuilen waar een beginner voor moet oppassen?

Er is een klassiek voorbeeld dat ik al tientallen keren heb gezien. Iemand komt naar me toe en vertelt me dat ze een coole mouse-hover functie hebben gemaakt voor een website waar ze aan werken. Als ik vraag hoe dat werkt op mobiel, kunnen ze niet antwoorden.

Soms lijken mensen te vergeten dat je website-principes niet kunt toepassen op mobiel. Daarom denk ik dat het een goed idee is om eerst voor mobiel te ontwerpen.

Daarna kun je altijd nog wat speciale elementen toevoegen voor de desktop versie. Maar zorg ervoor dat het eerst werkt op mobiel. Reken er maar op dat de meeste mensen je website zullen bezoeken of je app zullen gebruiken op een mobiel apparaat.

En natuurlijk, en ik weet niet hoe vaak ik dit in dit interview al heb herhaald <lacht>, maar wees consistent.

Als je een bepaalde kleur en lettertype gebruikt op een pagina van je website, kies dan niet zomaar een andere kleur en lettertype op een andere pagina. Als je je tekst op de ene pagina van je app links uitlijnt, centreer hem dan niet op een andere pagina.


Dit zijn fouten die ik beginners vaak zie maken, maar meestal worden ze er snel uitgefilterd.

Je kunt erop rekenen dat de meeste mensen je website zullen bezoeken of je app zullen gebruiken op een mobiel apparaat.


Heb je ooit extra lessen genomen?

Om eerlijk te zijn, ik heb zo'n beetje alles zelf geleerd. Zelfs wat ik op de universiteit leerde, was vrij nutteloos toen ik eenmaal afgestudeerd was, omdat het meeste gewoon niet meer relevant was. UX evolueert zo snel.

Ik geloof dat als je gevoel hebt voor design, en je de basisregels van design kent, het eerlijk gezegd niet zo moeilijk is om aan de slag te gaan. Maar, er is een addertje onder het gras: alles wat komt kijken bij het ontwerpen van dingen, is erg moeilijk om te doen.

Laat me dat even verhelderen.

Als UX ontwerper komen klanten niet naar me toe met een duidelijke omschrijving van wat ze willen. Meestal hebben ze vragen als: "Mensen registreren zich niet op onze website" of "Mensen ronden hun aankoop in onze webshop niet af", gevolgd door "Kun je dat alsjeblieft oplossen?".

Dus moet je een oplossing vinden. Maar het hele proces van uitzoeken wat er mis is, het vinden van een oplossing en die vervolgens implementeren in de website of app, dat zijn dingen die ik nooit heb geleerd op de universiteit.

Hoe vind je die oplossingen dan?

Om een oplossing te vinden, praat ik met mensen die het product gebruiken, kijk ik naar knoppen of bepaalde functies die verborgen of onduidelijk kunnen zijn, kijk ik naar heatmap-analyses,... Meestal vind je de oplossing tijdens je onderzoek.

Maar dit zijn dingen die ik heb moeten leren door gewoon aan verschillende projecten te werken. Elk project stelde me voor een nieuw probleem en ik moest naar oplossingen zoeken. En hoe meer je werkt, hoe meer je je eigen systeem begint te creëren voor het oplossen van problemen en het ontwerpen van digitale producten.

Daarom zeg ik dat er nooit maar één oplossing is. Het hangt af van het project, de context en de ontwerper: wat is je ervaring? Wat zijn je overtuigingen?

Er zijn een aantal algemene design processen die je kunt toepassen, zoals Lean UX of het Double Diamond Process. En die zijn gecreëerd door experts en ze hebben zeker voor hen gewerkt, maar je moet onthouden dat deze algemene principes niet altijd voor jou zullen werken.

Hoe meer je werkt, hoe meer je je eigen systeem begint te creëren voor het oplossen van problemen en het ontwerpen van digitale producten


Je zegt dat je de meeste dingen zelf hebt geleerd. Is het moeilijk om gemotiveerd te blijven

Nee, helemaal niet. Ik trigger mezelf voortdurend om op zoek te gaan naar nieuwe dingen. Ik optimaliseer mijn workflow voortdurend. Met elk nieuw project komt een nieuwe kans en een nieuwe kans om dingen beter te doen. Niet per se anders, maar beter.

En als je in een agency werkt, werk je vaak aan nieuwe projecten. Ik begin dus vaak vanaf nul, meer dan iemand die de hele tijd voor slechts één klant werkt. Ik denk dat het moeilijk is om nieuwe dingen te proberen als je al heel lang aan hetzelfde project werkt.

Hoe heb je je portfolio opgebouwd?

Als er één ding is dat de meeste starters zullen weten, is het dat je bereid moet zijn om een enorme korting te geven.

Toen ik van school kwam, besefte ik dat ik niet echt een portfolio had. Wat ik wel had, was een schoolproject dat uiteindelijk een echt bedrijf is geworden: Campr, een Airbnb voor kampeerplekken. Mijn vriend en ik kregen er zelfs financiering voor. Dat opende deuren voor ons in de toekomst.

Na een paar jaar besloot ik Campr te verkopen en een digitaal productbureau te beginnen: PandaPanda. In het begin gebruikte ik mijn tijd bij Campr nog om nieuwe klanten binnen te halen. Maar na een tijdje was dat werk gewoon niet meer relevant.

Dus begon ik iedereen te bellen die ik kende: vrienden, familie, kennissen. Sommigen van hen hadden een (kleine) website nodig die ik bouwde tegen een enorme korting. Op die manier kon ik mijn portfolio opbouwen en zelfs een beetje geld verdienen.

Veel mensen zijn goed in ontwerpen en denken dat als ze maar een kans krijgen, ze succes zullen hebben. Maar wat als je (nog) niet de kans krijgt? Dan zeg ik: "Begin gewoon met ontwerpen. Bouw je eigen website, landingspagina, webshop... Wat het ook is dat je nodig hebt om dat portfolio op te bouwen. Het is een mooie manier om te laten zien waartoe je in staat bent."

Net als UX, is mijn portfolio constant in ontwikkeling. Wat ik 2 jaar geleden deed, staat nu niet meer in mijn portfolio. Ik hou het altijd up to date, wat op zijn beurt de deur opent voor grotere projecten. Dat is hoe we groeien.


Begin gewoon met ontwerpen. Wat het ook is dat je nodig hebt om dat portfolio op te bouwen.


Sebastiaan, bedankt voor je tijd.

Graag gedaan!

Blijf op de hoogte

Schrijf je in voor de nieuwsbrief & ontvang alle nieuwste updates.

E-mailadres